هوش مصنوعی با سرعت تمام در حال دگرگونیِ شیوه درک، قیمتگذاری و مدیریت ریسک است، اما سرعت بهکارگیری این فناوری از چارچوبهای حاکمیتیِ موجود پیشی گرفته است. یافتههای جدید در تازهترین گزارش «ریسک و تابآوری» که توسط مجموعهی ویلیس (زیرمجموعه WTW) منتشر شده، نشان میدهد هوش مصنوعی چگونه با تار و پودِ حوزههایی چون ارزیابی بیمه، مدیریت خسارت، دفاع سایبری و تصمیمگیریهای عملیاتی گره خورده است. با این حال، نفوذ روزافزون این فناوری، چالشهای تازهای را در زمینههایی همچون مسئولیتپذیری، پاسخگویی حقوقی و قابلیت پوشش بیمهای ایجاد کرده است.
هماکنون، چالش اصلی پیشِ روی کسبوکارها این است که هوش مصنوعی را بهشکلی مسئولانه به کار بگیرند. بسیاری از سازمانها همین حالا نیز به سامانههایی متکی هستند که نمیتوانند آنها را بهطور کامل ارزیابی و بررسی نمایند و به خروجیهایی اعتماد میکنند که همیشه با نگاهی تیزبینانه و انتقادی، سنجیده نمیشوند. حاصل این وضعیت ، تغییر تدریجی اما مهم در شیوهی شکلگیری، توزیع و در برخی موارد، تشدید ریسک است.
جمعبندی نکات کلیدی گزارش:
هوش مصنوعی همین حالا هم وارد بخشهای اصلی صنعت بیمه شده است:
از ارزیابی و صدور بیمهنامه گرفته تا رسیدگی به خسارات و دفاع سایبری، استفاده از هوش مصنوعی در حال گسترش است. در نتیجه، ریسکهای مرتبط با آن در رشتهها و حوزههای مختلف بیمه در حال افزایش است، در حالی که موضوعاتی مانند مسئولیت، پاسخگویی و امکان پوشش بیمهای این ریسکها هنوز بهطور کامل روشن نشدهاند. امروزه، بیش از ۷۰۰ میلیون نفر در سراسر جهان هر هفته از سامانههای پیشرفته هوش مصنوعی استفاده میکنند؛ سامانههایی که هماکنون بخشی از زیرساختهای عملیاتی شدهاند و بر ارتباط با مشتری و تصمیمگیری مدیران اثر میگذارند.
بازار بیمه به سمت شفافتر شدن پوشش ریسکهای هوش مصنوعی حرکت میکند:
در بازار بیمه، رویکردها در قبال این ریسکها یکسان نیست. برخی بیمهگران و کارگزاران هنوز از همان مفاد و چارچوبهای رایج بیمهنامهها استفاده میکنند و پوشش یا عدمپوشش ریسکهای هوش مصنوعی را بهطور مشخص بیان نمیکنند. در مقابل، برخی دیگر بهسمت ارائه پوششهای مشخص و صریح برای ریسکهای مرتبط با هوش مصنوعی رفتهاند و همزمان، در ارزیابی این ریسکها بر وجود چارچوبهای حاکمیتی و سازوکارهای کنترلی تأکید بیشتری دارند.
ریسک هوش مصنوعی تنها یک مسئله فنی نیست:
هماکنون، آثار هوش مصنوعی در فرایندهای اصلی بیمه، بهروشنی قابلمشاهده است. به همین دلیل، این موضوع دیگر صرفاً به فناوری مربوط نیست، بلکه به مسئلهای در حوزه حاکمیت، مسئولیت حقوقی و امکان بیمه این ریسکها تبدیل شده است؛ مسئلهای که ابعاد حقوقی، مقرراتی و نظارتی هم پیدا کرده است.
نقش مدیران و مسئولان ریسک پررنگتر از گذشته شده است:
ریسک سایبری روزبهروز پیچیدهتر و متغیرتر میشود و سنجش و مقایسه آن نیز دشوارتر از گذشته است. هزینه جهانی جرایم سایبری از حدود ۳ هزار میلیارد دلار در سال ۲۰۱۵ به برآورد ۱۰ هزار و ۵۰۰ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ رسیده است. این روند، سازمانها را بیش از پیش ناچار میکند که از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای شناسایی تهدیدها و از پایش مستمر امنیت سایبری استفاده کنند.
اسپایک لیپکین، مدیر ارشد هوش مصنوعی ویلیس، در این زمینه اظهار داشت: «هوش مصنوعی همین حالا هم در حال تغییر نقشه ریسک است، اما بسیاری از سازمانها هنوز بدون درک کامل از سازوکار سامانههایی که به آنها متکی هستند، از این فناوری استفاده میکنند. نتیجه این وضعیت، ایجاد شکافی نگرانکننده میان نوآوری و نظارت است. رهبران کسبوکارها باید بدانند که این موضوع تنها به فناوری مربوط نمیشود، بلکه با حاکمیت، مسئولیت حقوقی و اعتماد نیز گره خورده است. سازمانهایی که در این زمینه منفعل بمانند، هم از نظر تابآوری و هم از نظر رقابتپذیری عقب خواهند افتاد. رهبران باید هوشیار باشند، خروجیهای هوش مصنوعی را با دقت بررسی کنند و برای استقرار چارچوبهای حاکمیتی محکم سرمایهگذاری کنند؛ چارچوبهایی که شفافیت و پاسخگویی را در نحوه استفاده از هوش مصنوعی تضمین میکنند.»
منبع خبر
منبع: ویلیس تاورز واتسون، تاریخ انتشار: ۷ خرداد ۱۴۰۵ (۳۰ می۲۰۲۶)